| Mae hyrwyddo gwerth am arian yn parhau i
fod un o brif gyfrifoldebau'r Comisiwn Archwilio. Un o gryfderau
mwyaf y Comisiwn yw ei fod yn gweithio ar lefelau lleol
a chenedlaethol ac ar draws sectorau, yn aml yn edrych ar
wasanaethau o safbwynt y bobl sy'n eu defnyddio ac sy'n
talu amdanynt.
Astudiaethau cenedlaethol
Mae'r Comisiwn wedi datblygu rhaglen dreigl o astudiaethau
gwerth-am-arian (VFM), mewn cydweithrediad agos â'r
rhai sy'n gweithio mewn llywodraeth leol a gwasanaethau
iechyd a'r rhai sy'n eu defnyddio. Yn amlwg, nid yw'n
bosibl asesu pob gwasanaeth yn fanwl bob blwyddyn, felly
mae'r astudiaethau yn canolbwyntio ar feysydd o wariant
sylweddol, lle gellir gwneud gwelliannau go iawn, ac ar
themâu a phynciau cyfredol sy'n dod i'r golwg.
Ymgynghora'r Comisiwn yn eang ar ei ddewis o astudiaethau,
fel y gallent fynd i'r afael â'r materion sydd bwysicaf
i ddefnyddwyr a'r rhai sy'n rhan o'u cyflwyno, fel bod
unrhyw dargedau a osodir ar gyfer gwelliant yn realistig.
Bydd hyn yn bwysig yn y dyfodol i sicrhau bod gwaith y
Comisiwn yn adlewyrchu'r agenda sy'n newid a blaenoriaethau
sy'n datblygu yn benodol yng Nghymru.
Cynhelir pob astudiaeth gan dîm canolog bach, sydd
fel arfer yn cynnwys ymarferwyr yn y maes a adolygir,
dan arweiniad grwp ymgynghorol. Yn ogystal ag ymchwilio
i'r dystiolaeth sydd ar gael ac ymweld â detholiad
cynrychioliadol o safleoedd astudiaeth, gall y tîm
gynnal arolwg o safbwyntiau defnyddwyr.
Fel arfer mae astudiaethau yn arwain at gynhyrchu sawl
math o ddeunydd pwysig - fel arfer adroddiadau cenedlaethol
i lywio polisi ac arfer, canllawiau i archwilwyr sydd
yn asesu arfer lleol mewn awdurdodau ac ymddiriedolaethau
unigol, papurau rheoli ac offer hunan-gymorth. Mae'r deunyddiau
hyn yn:
- darparu meincnodau ar gyfer cyrff archwiliedig i weld
pa mor dda y maent yn perfformio o'u cymharu ag eraill
ac i nodi'r cyfle ar gyfer gwelliannau gwasanaeth ac
effeithlonrwydd cost; a
- crynhoi a lledaenu arfer da fel y gall sefydliadau
ddysgu oddi wrth ei gilydd.
Themâu trawsbynciol
Yn gynyddol, mae astudiaethau gwerth-am-arian y Comisiwn
yn canolbwyntio ar faterion trawsbynciol, gan adlewyrchu'r
angen i gyrff sector cyhoeddus weithio mewn partneriaeth
yn fwy nag erioed o'r blaen. Mae astudiaethau a wnaethpwyd
yn ddiweddar gan y Comisiwn, megis gwasanaethau adsefydlu
a gwasanaethau adfer ar gyfer pobl hyn, a gwasanaethau
iechyd meddwl ar gyfer pobl hyn, yn ystyried rôl
pob asiantaeth sy'n rhan o gyflwyno'r gwasanaethau hyn.
Mae'r pwyslais ar faterion trawsbynciol yn arbennig o
berthnasol i'r agenda sy'n newid yng Nghymru.
|